Strona główna
|
LEX OMEGA |
Zapraszamy do zapoznania się z naszą bogatą ofertą.
|
LEX SIGMA |
|
LEX GAMMA |
|
Prawo Europejskie |
|
KOMENTARZE |
|
Informator Prawno-Gospodarczy |
|
Polska Bibliografia Prawnicza |
|
Prawo Miejscowe |
NewsKiK
EUROPEJSKI PRZEGLĄD SĄDOWY
Europejski Przegląd Sądowy nr 3/2008, Kilka refleksji dotyczących skuteczności europejskiego prawa pracy, Walerian Sanetra
Problem zapewnienia skuteczności (efektywności) prawu pracy jest stale obecny w orzecznictwie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Prawodawca wspólnotowy, który redaguje akty prawa wspólnotowego zabiega, by stanowione przez niego regulacje prawne były realizowane w codziennej praktyce. I tak ukształtowały się dwa standardy skuteczności tego prawa - wspólnotowy i krajowy, co przyczynia się do zagrożenia jednolitości i koherencji systemów prawnych poszczególnych państw członkowskich UE. Zresztą z analizy orzecznictwa ETS wynika, że często dochodzi do naruszenia prawa wspólnotowego, a zatem standardowe gwarancje stworzone w wewnętrznym porządku prawnym tych państw uznaje się za niewystarczające. Na popracie tej tezy, prof. Walerian Sanetra odwołuje się do wniosków wypływających z analizy orzeczenia ETS w sprawie Traghetti, w którym ocenie poddano określone uregulowania prawa włoskiego wyrządzające szkody przez wydanie orzeczenia niezgodnego z prawem wspólnotowym.
Europejski Przegląd Sądowy nr 3/2008, Praktyki banków naruszające interesy konsumentów na przykładzie kart kredytowych, Rafał Poździk
Dziesięć lat temu wydano w Polsce pierwszą międzynarodową kartę kredytową, przy czym liczba kart wynosząca w 1998 r. zaledwie 91,4 tys., w połowie 2007 r. - wynosiła już prawie 6,9 mln. Rafał Poździk wskazuje, że na tak dynamicznie rozwijającym się rynku dochodzi do licznych nieuczciwych praktyk bankowych godzących w interesy konsumentów. Polskie banki reklamują karty kredytowe zaliczając je przede wszystkim do bezprowizyjnych (a więc darmowych) transakcji bezgotówkowych, jednak nie informują konsumentów o możliwości zapłaty odsetek wstecz także od tych tranakcji. Pozostała część rozważań odnosi się do oceny klauzul w regulaminach bankowych związanych bezpośrednio z powyższą reklamą. Większość banków w Polsce stosuje w regulaminach kart kredytowych klauzule dotyczące ponadpięćdziesięciodniowego okresu nieoprocentowanego kredytu. Autor dokonuje analizy powyższych praktyk zarówno na podstawie przepisów wspólnotowych (dyrektyw: 2005/29/WE i 93/13/WE), jak i polskich, w szczególności nowej ustawy z 23.08.2008 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym oraz art. 385 k.c.
Europejski Przegląd Sądowy nr 3/2008, Instytucja rzecznika generalnego w ETS, Marcin Nowacki
Artykuł ten, choć przywołuje pojęcie rzecznika generalnego w Europejskim Trybunale Sprawiedliwości, zasady jego działania i rolę wydawanych przez niego opinii w procesie orzeczniczym ETS, to jednak w głównej mierze poświęcony jest kwestii udziału Polski w obsadzaniu tej instytucji wskazanym przez siebie przedstawicielem w obecnym stanie prawnym oraz zmianom, jakie w tym systemie zostaną spowodowane przypuszczalnym wejściem w życie Traktatu z Lizbony podpisanego 13.12. 2007 r. Traktat z Lizbony powinien wejść w życie 1.01.2009 r. jeśli zostanie ratyfikowany przez wszystkie państwa członkowskie UE.
Marcin Nowacki zwraca przede wszystkim uwagę na fakt, że zgodnie z postanowieniami zawartymi w TL Polska uzyska prawo do wskazania kandydata na funkcję "stałego" rzecznika generalnego obok takich państw, jak Francji, Niemiec, Włoch, Wielkiej Brytanii i Hiszpanii. Autor w podsumowaniu podkreśla, że ponad 50 lat funkcjonowania rzeczników generalnych spowodowało, że obecnie trudno sobie wyobrazić ETS i jego działanie orzecznicze bez tej instytucji, a opinie rzeczników generalnych są nierozerwalnie związane z procesem wyrokowania Trybunału.
PAŃSTWO I PRAWO
Państwo i Prawo nr 3/2008, Konstytucjonalizacja ochrony konsumenta na tle standardów prawa wspólnotowego, Robert Stefanicki
Konstytucja RP z 1997 r. jest nośnikiem europejskiej strategii ochrony konsumenta. Kluczowy charakter ma tu art. 76, zgodnie z którym "władze publiczne chronią konsumentów, użytkowników i najemców przed działaniami zagrażającymi ich zdrowiu, prywatności i bezpieczeństwu oraz przed nieuczciwymi praktykami rynkowymi". Siłę motoryczną w procesie wypełniania przestrzeni konstytucyjnej stanowi prawo wspólnotowe, choć przeciętne standardy europejskie są dla nas wciąż trudne do osiągnięcia.
Państwo i Prawo nr 3/2008, Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w k.p.a. (Odwołanie czy remonstracja?, Zbigniew Kmieciak
Od czasu wprowadzenia do kodeksu postępowania administracyjnego w 1980 r. przepisów art. 127 § 3, regulujących środek zaskarżenia decyzji administracyjnych o nazwie "wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy", ani w doktrynie, ani w orzecznictwie sądowym nie udało się wypracować powszechnie akceptowanych ustaleń co do charakteru tej instytucji. Dylematy omawiane w artykule nasiliły się zwłaszcza na tle najnowszego orzecznictwa NSA.
Państwo i Prawo nr 3/2008, Konstytucyjne problemy odsetek maksymalnych, Janusz Molis
Artykuł poświęcony jest kwestii zgodności z Konstytucją RP tzw. ustawy antylichwiarskiej - nowelizacji kodeksu cywilnego z 2005 r., w wyniku której wprowadzono do niego przepisy regulujące odsetki maksymalne. Autor podejmuje próbę oceny tej nowelizacji z punktu widzenia konstytucyjnych przesłanek dopuszczalności ograniczania wolności gospodarczej.
PRAWO FINANSOWE, PRAWO PODATKOWE, PRAWO BILANSOWE
Przegląd Podatkowy nr 3/2008, Podatkowe konsekwencje przejęcia spółek - w jaki sposób zaplanować transakcje, Ewa Żórawska, Andrzej Paczuski
- Dlaczego korzystniejsze podatkowo jest nabycie przez inwestora przedsiębiorstwa niż zakup udziałów/akcji w spółce?
- Jak powinna być opodatkowana wartość firmy powstająca w wyniku nabycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa niesporządzającej bilansu?
- Czy możliwe jest zastosowanie przepisów ustawy o VAT w przypadku transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zakładu samodzielnie sporządzającego bilans?
- Czym jest tzw. odpowiedzialność ukryta nabywcy?
Przegląd Podatkowy nr 3/2008, Wymiana udziałów nadal źródłem kontrowersji, Bartłomiej Suszko, Jakub Prusiński
- W jaki sposób realizowana jest zasada neutralności podatkowej na gruncie Dyrektywy 90/434/EWG?
- Które dochody osiągane w związku z wymianą udziałów mogą być zwolnione z opodatkowania w świetle u.p.d.o.p.?
- Na czym polegają różnice w ujęciu kwestii dotyczących opodatkowania wymiany udziałów na gruncie przepisów Dyrektywy oraz u.p.d.o.p.?
Przegląd Podatkowy nr 3/2008, Opodatkowanie podatkiem VAT czynności prawnej podziału spółki kapitałowej przez wydzielenie, Krzysztof G. Szymański
- Jakie są podstawowe schematy podziału spółki kapitałowej?
- Czy czynności podziału spółki kapitałowej podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT?
- Dlaczego do podziału spółki kapitałowej przez rozdzielenie oraz do podziału spółki kapitałowej przez wydzielenie ma zastosowanie przepis art. 6 pkt 1 ustawy o VAT?
Przegląd Podatkowy nr 3/2008, Zmiana zasad przerywania biegu terminu przedawnienia podatkowego - dokonana z dniem 1 września 2005 r. - kwestie intertemporalne, Wojciech Morawski
- Czy dopuszczalne jest wielokrotne przerywanie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego?
- Które zasady przedawnienia mają zastosowanie do zobowiązań podatkowych powstałych przed dniem 1 września 2005 r. oraz powstałych po tym dniu? Czy konieczny był przepis art. 21 ustawy zmieniającej ordynację?
- Dlaczego przepis o.p. o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia poprzez wniesienie żądania ustalenia przez sąd powszechny istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa - jest przykładem złej legislacji?
WYJAŚNIENIA PRAKTYCZNE
Przegląd Podatkowy nr 3/2008, Podatek od towarów i usług. Umowa cash poolingu a podatek od czynności cywilnoprawnych, Isabelle Leila Wierzbicka
Jesteśmy polska spółką, która wchodzi w skład międzynarodowej grupy kapitałowej. Otwieramy rachunki swojej firmy zarówno w bankach polskich jak i - z uwagi na współpracę z firmami francuskimi - w bankach we Francji. Zagraniczne spółki z grupy kapitałowej, które uczestniczą w systemie cash poolingu, otwierają swoje rachunki również na terytorium Francji lub w innych bankach zagranicznych. W ramach umowy cash poolingu, spółka będąca nierezydentem została wybrana agentem, który wobec banku francuskiego reprezentuje inne spółki z grupy. Dla celów realizacji niniejszej umowy bank francuski prowadzi na rzecz i w imieniu agenta rachunek docelowy agenta, na którym dokonywana jest konsolidacja środków z rachunków naszej firmy i pozostałych spółek z grupy kapitałowej. Za świadczenie na rzecz Spółek przedmiotowej usługi bank francuski pobiera miesięczne wynagrodzenie w formie prowizji, której wysokość została ustalona w zawartej umowie z bankiem. Czy zawarcie takiej umowy cash poolingu podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych?
Czynność polegająca na zarządzaniu płynnością finansową danej grupy kapitałowej na podstawie umowy cash poolingu, która nie znajduje odpowiednika w Kodeksie cywilnym, pozostając umową nienazwaną, nie mieści się w zamkniętym katalogu art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (dalej: u.p.c.c.). Celem ustawodawcy było precyzyjne określenie czynności cywilnoprawnych podlegających opodatkowaniu. Treść umowy cash poolingu wskazuje natomiast, że jest to rozbudowany, wielostopniowy, międzynarodowy system rozliczeń finansowych w obrębie danej grupy kapitałowej, a nie jest to żadna z umów wymienionych w zamkniętym katalogu czynności cywilnoprawnych podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Konstrukcja transakcji w ramach umowy cash poolingu jako sposób gospodarowania wolnymi środkami finansowymi (zarówno nadwyżkami jak i niedoborami na rachunkach) podmiotów uczestniczących w systemie nie zawiera w sobie elementów, które pozwoliłyby na zakwalifikowanie opisanych transferów jako któregokolwiek z typów umów wymienionych w art. 1 ust. 1 u.p.c.c. Stosownie bowiem do przepisów art. 1 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 u.p.c.c. podatkowi temu podlegają:
1) następujące czynności cywilnoprawne:
a) umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych;
b) umowy pożyczki;
c) (uchylona);
d) umowy darowizny - w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy;
e) umowy dożywocia;
f) umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności - w części dotyczącej spłat lub dopłat;
g) (uchylona);
h) ustanowienie hipoteki;
i) ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności;
j) umowy depozytu nieprawidłowego;
k) umowy spółki (akty założycielskie).
2) zmiany umów wymienionych w pkt 1, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, z zastrzeżeniem ust. 3 pkt 4;
3) orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne, jak czynności cywilnoprawne wymienione w pkt 1 lub 2.
a) umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych;
b) umowy pożyczki;
c) (uchylona);
d) umowy darowizny - w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy;
e) umowy dożywocia;
f) umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności - w części dotyczącej spłat lub dopłat;
g) (uchylona);
h) ustanowienie hipoteki;
i) ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności;
j) umowy depozytu nieprawidłowego;
k) umowy spółki (akty założycielskie).
2) zmiany umów wymienionych w pkt 1, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, z zastrzeżeniem ust. 3 pkt 4;
3) orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne, jak czynności cywilnoprawne wymienione w pkt 1 lub 2.
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych zawiera zamknięty katalog czynności objętych tym podatkiem. Oznacza to, że opodatkowaniu podlegają czynności wymienione w przywołanej regulacji art. 1 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 u.p.c.c.. Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ww. ustawy, przedmiotem opodatkowania są m. in. umowy pożyczki. W myśl art. 720 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego pożyczkę określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości. Odnosząc powyższe do umów cash poolingu, czyli sposobu gospodarowania wolnymi środkami finansowymi uczestniczących podmiotów, pomimo zawierania w sobie pewnych elementów umowy pożyczki, umowy takie nie wyczerpują istotnych jej cech. W przypadku cash poolingu mamy do czynienia z co najmniej trzema podmiotami, a mianowicie podmiotem posiadającym wolne środki finansowe, podmiotem posiadającym niedobór tych środków oraz bankiem występującym w roli pośrednika działającego we własnym imieniu. Niewątpliwie jednak nie dochodzi w tym przypadku do zawarcia umowy pożyczki, gdyż brak jest zobowiązania do przeniesienia określonej ilości pieniędzy na określony w umowie podmiot. Uczestnik posiadający wolne środki nie wie, czy środki te zostaną wykorzystane, w jakiej wysokości i przez którego uczestnika. Tym samym nie jest skonkretyzowana druga strona transakcji, jak też jej przedmiot, gdyż źródłem, z którego zostaje zasilony rachunek o saldzie debetowym, jest rachunek zbiorczy, na którym gromadzone są wolne środki wszystkich posiadających je uczestników.
Podstawa prawna: ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z 2007 r. Nr 68, poz. 450 z późn. zm.).
Szukasz więcej informacji:
- Europejski Przegląd Sądowy (poszczególne numery)
- Glosa - Prawo Gospodarcze w Orzeczeniach i Komentarzach
- Przegląd Prawa Handlowego (poszczególne numery)
