Strona główna
|
LEX OMEGA |
Zapraszamy do zapoznania się z naszą bogatą ofertą.
|
LEX SIGMA |
|
LEX GAMMA |
|
Prawo Europejskie |
|
KOMENTARZE |
|
Informator Prawno-Gospodarczy |
|
Polska Bibliografia Prawnicza |
|
Prawo Miejscowe |
NewsKiK
EUROPEJSKI PRZEGLĄD SĄDOWY
Europejski Przegląd Sądowy nr 5/2008, Praktyczne problemy związane z wejściem w życie w Polsce konwencji rzymskiej o prawie właściwym dla zobowiązań umownych, Michał Wojewoda
Tekst konwencji rzymskiej o prawie właściwym dla zobowiązań umownych został opublikowany w polskim Dzienniku Ustaw z 22.01.2008 r. Konwencja wiązała jednak Polskę na arenie międzynarodowej już od 1.08.2007 r. Autor podjął analizę istotnych kwestii związanych ze stosowaniem konwencji w polskim porządku wewnętrznym. Między innymi zostały poruszone zagadnienia dotyczące oficjalnych tekstów konwencji, w tym problem pewnych niedoskonałości polskiego tłumaczenia. M. Wojewoda przedstawia także podstawowe fakty związane z planowanym uchwaleniem rozporządzenia UE o prawie właściwym dla zobowiązań umownych (Ryzm I) , które jesienią 2009 r. ma zastąpić konwencję rzymską.
Europejski Przegląd Sądowy nr 5/2008, "Złote weto" Skarbu Państwa a prawo wspólnotowe, Adam Bodnar, Dawid Sześciło
We wrześniu 2007 r. Rada Ministrów przyjęła rozporządzenie rozszerzające wykaz spółek, w których Skarbowi Państwa przysługuje tzw. złote weto. Wcześniej Komisja Europejska poinformowała o wszczęciu przeciwko Polsce postępowania w sprawie naruszenia przez polską ustawę o "złotym wecie" wspólnotowych gwarancji swobody przepływu kapitału. Jednocześnie, rozstrzygnięcia przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości doczeka się budząca ogromne zainteresowanie w całej Europie sprawa niemieckiej "ustawy Volkswagena", która dotyczyła pionierskiej regulacji w sferze szczególnych kompetencji państwa w (s)prywatyzowanych spółkach. Powyższe wydarzenia skłaniają, zdaniem autorów, do dyskusji na temat dopuszczalnych w świetle prawa wspólnotowego form ingerencji państwa w działalność spółek.
Europejski Przegląd Sądowy nr 5/2008, Konstytucyjne standardy ochrony przedsiębiorcy a środki zaradcze we wspólnotowym prawie konkurencji, Marek K. Kolasiński, Aleksandra Kustra
W artykule przedstawiono relacje pomiędzy standardami ochrony własności, swobody umów i wolności działalności gospodarczej przewidzianymi w Konstytucji RP a zasadami stosowania środków zaradczych we wspólnotowym prawie konkurencji. W pierwszej części artykułu autorzy dokonują analizy pojęć behawioralnych i strukturalnych środków zaradczych. Zwracają uwagę na rozbieżności występujące w doktrynie i judykaturze oraz podejmują próbę zarysowania kryteriów konstytuujących te instytucje. W podsumowaniu stwierdzają zaś, że polskie i unijne standardy ochrony własności, swobody umów i wolności prowadzenia działalności gospodarczej chroniące przedsiębiorstwa przed nadmierną interwencją publiczno-prawną są bardzo podobne.
Europejski Przegląd Sądowy nr 5/2008, Reforma systemu aktów prawa pochodnego UE w Traktacie z Lizbony, Cezary Herma
W artykule dokonano analizy postanowień podpisanego 13.12.2007 r. Traktatu z Lizbony (TL) dotyczących nowego systemu aktów prawa pochodnego UE w ujęciu porównawczym z przepisami obowiązującymi i założeniami Traktatu ustanawiającego Konstytucję dla Europy. C. Herma przedstawił także genezę poszczególnych rozwiązań poprzez krótkie omówienie przebiegu prac Konwentu, który przygotował projekt Traktatu Konstytucyjnego i obu konferencji międzyrządowych (z lat 2003-2004 oraz z 2007 r.), zwłaszcza w tych przypadkach, w których interpretacja odnośnych przepisów TL nie jest oczywista. Autor uznał zarazem nowe rozwiązania za bardziej dopracowane niż obciążony wieloma niejasnościami system aktów prawnych przewidziany w Traktacie Konstytucyjnym.
PAŃSTWO I PRAWO
Państwo i Prawo nr 5/2008, Wieloaspektowość następstw stwierdzania niekonstytucyjności, Katarzyna Gonera, Ewa Łętowska
Orzeczenie niekonstytucyjności powoduje wiele skutków, z którymi muszą się uporać inni uczestnicy życia prawnego niż orzekający w sprawie Trybunał Konstytucyjny. Celem nadrzędnym jest tu zawsze restytucja konstytucyjności. Autorki w obszernym artykule zwracają uwagę m.in. na problemy wiążące się ze stosowaniem "normalnych" przepisów intertemporalnych do wyroków TK z klauzulą odraczającą oraz na zagadnienie skutków niekonstytucyjności następujących ex lege.
Państwo i Prawo nr 5/2008, Zgromadzenia spontaniczne, Adam Bodnar, Michał Ziółkowski
Organizowanie zgromadzeń publicznych bez uprzedniego zawiadomienia, w związku z nagłym i nieprzewidzianym wydarzeniem ze sfery społecznej lub politycznej, pozostaje w konflikcie z przyjętym w polskim systemie prawa systemem notyfikacyjnym. Jednakże, w ocenie autorów, możliwość organizacji zgromadzeń spontanicznych w pełni odpowiada potrzebie współczesnego dyskursu demokratycznego oraz - w odpowiednich ramach - nie stanowi zagrożenia dla bezpieczeństwa i porządku publicznego.
Państwo i Prawo nr 5/2008, Państwowa kompensacja dla ofiar przestępstw w Polsce, Ewa Bieńkowska
Przedmiotem artykułu jest analiza przepisów ustawy z 7.07.2005 o państwowej kompensacie przysługującej ofiarom niektórych przestępstw umyślnych. Autorka wykazuje, że jest to ustawa nieprzemyślana, nieuporządkowana, niezgodna z prawem europejskim, a w dodatku zaprojektowana tak, by zniechęcać do korzystania z jej postanowień. Sugeruje to potrzebę opracowania zupełnie nowego aktu prawnego regulującego krajowy system kompensacyjny.
PRAWO FINANSOWE, PRAWO PODATKOWE, PRAWO BILANSOWE
Przegląd Podatkowy nr 5/2008, Inicjatywy Komisji Europejskiej dotyczące VAT, Renata Pięta-Mintus, Hortensja Zawal-Kubiak
- Czym są i jakie znaczenie mają dokumenty konsultacyjne Komisji Europejskiej?
- Jaki jest zakres konsultacji Komisji Europejskiej na temat voucherów?
- Dlaczego wyróżnienie poszczególnych rodzajów voucherów ma znaczenie na gruncie podatkowym?
- Do jakich przepisów odwołują się organy podatkowe w zakresie konsekwencji podatkowych wykorzystywania voucherów?
Przegląd Podatkowy nr 5/2008, Promocja i reklama - wątpliwości terminologiczne - konieczność zrewidowania znaczenia pojęć, Dariusz Strzelec
- Czy reklama jest jedynym instrumentem komunikacji marketingowej?
- Jakie są podstawowe kryteria odróżnienia wydatków o charakterze reprezentacyjnym od reklamowych?
- Na czym polega reklama danego produktu, a na czym reklama konkretnej firmy (marki) i dlaczego ta klasyfikacja ma znaczenie na gruncie podatkowym?
- Czy upominki na rzecz kontrahentów można uznać za reklamę czy promocję sprzedaży?
Przegląd Podatkowy nr 5/2008, Pełnomocnictwo w prawie podatkowym, Katarzyna Startek
- Jaki jest charakter i zakres pełnomocnictwa podatkowego?
- Kto może być pełnomocnikiem podatkowym?
- Czy przepisy podatkowe wprowadzają ograniczenie co do liczby ustanowionych pełnomocników?
- W jakich sytuacjach wygasa pełnomocnictwo?
Przegląd Podatkowy nr 5/2008, Podział zysku za rok obrotowy w spółkach kapitałowych - zasady opodatkowania i ewidencji w księgach rachunkowych (2), Tadeusz Waślicki
- Jak prawidłowo zaewidencjonować wypłacaną zaliczkę na dywidendę w księgach rachunkowych spółek kapitałowych?
- Czy wypłacane wspólnikom zaliczki na dywidendy podlegają opodatkowaniu?
- Kiedy dywidendy wypłacane przez polskie spółki mogą być zwolnione z podatku?
- Czy wypłacane dywidendy na rzecz osób prawnych niebędących spółkami są zwolnione z opodatkowania?
Glosa - Przegląd Prawa Gospodarczego nr 2/2008, Reklama komparatywna w świetle ostatnich wyroków Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w Luksemburgu, Robert Stefanicki
W rozwoju gospodarki rynkowej konkurencja odgrywa bardzo istotną rolę. Podejmowane w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą działania konkurencyjne mają na celu wywieranie określonych pozytywnych dla promującego się przedsiębiorcy skutków polegających na powiększeniu lub co najmniej utrzymaniu dotychczasowej pozycji na rynku. Ważnym instrumentem przyciągania potencjalnych nabywców do oferty rynkowej określonego przedsiębiorcy jest reklama gospodarcza. Robert Stefanicki koncentruje się na problematycznych kwestiach związanych z jej szczególną formą - reklamą porównawczą - które musiał ostatnio rozstrzygać Europejski Trybunał Sprawiedliwości w Luksemburgu.
PRAWO HANDLOWE, PRAWO CYWILNE
Przegląd Prawa Handlowego nr 5/2008, Użycie nazwiska osoby fizycznej w firmie przedsiębiorcy posiadającego osobowość prawną, Małgorzata Modrzejewska
Firmą osoby fizycznej jest jej imię i nazwisko, natomiast firmą osoby prawnej jest jej nazwa. Firma osoby prawnej zawiera ponadto obligatoryjny element w postaci określenia jej formy prawnej, który może być podany w skrócie. Zasady konstruowania takich skrótów, jak również powoływania form prawnych w pełnym brzmieniu, określają przepisy właściwe dla ustroju poszczególnych przedsiębiorców, na przykład przepisy kodeksu spółek handlowych w stosunku do poszczególnych rodzajów spółek.
Przepisy kodeksu cywilnego również szczegółowo regulują zasady obierania firmy. Inne zasady obowiązują w stosunku do osób fizycznych będących przedsiębiorcami, a inne do posiadających osobowość prawną i zrównanych z nimi w tym zakresie przedsiębiorców - jednostek organizacyjnych niebędących osobami prawnymi, którym ustawa przyznaje zdolność prawną. Na czym polegają te różnice? Analizuje to właśnie Małgorzata Modrzejewska.
Przegląd Prawa Handlowego nr 5/2008, Andrzej Szumański, Wpływ uczestnictwa spółki kapitałowej w grupie spółek na związanie zapisem na sąd polubowny dokonanym przez inną spółkę z grupy
Czy udział spółki kapitałowej w grupie spółek oznacza równocześnie związanie tej spółki zapisem na sąd polubowny, który został dokonany przez inną spółkę z tej samej grupy? Andrzej Szumański dokonuje analizy tego problemu na podstawie tzw. doktryny grupy spółek, następnie doktryny tzw. przekuwania welonu korporacyjnego (piercing the corporate veil), a w ramach tej ostatniej doktryny możliwości zastosowania koncepcji pełnomocnictwa faktycznego, de facto managementu spółki dominującej wobec spółki zależnej, naruszenia zasad dobrej wiary, popełnienia deliktu. Opracowanie jest też próbą wykładni zakresu podmiotowego art. 1163 § 1 k.p.c., to jest, czy zapis na sąd polubowny dokonany w umowie (statucie) spółki kapitałowej może być faktycznie rozciągnięty na spółkę dominującą bądź spółkę zależną, które nie dokonały wyraźnie tego zapisu.
SAMORZĄD TERYTORIALNY
Samorząd Terytorialny nr 5/2008, Skarga na bezczynność organu samorządu terytorialnego w wydaniu aktu prawa miejscowego, Przemysław Mijal
Stanowienie aktów prawa miejscowego jest jedną z istotniejszych kompetencji i obowiązków organów samorządu terytorialnego. Poprzez lokalne akty prawotwórcze, którym w art. 87 ust. 2 Konstytucji RP przyznano walor źródeł powszechnie obowiązującego prawa, można władczo wpływać i kształtować sferę praw i obowiązków jednostek. Wydaje się, że kompetencji organów samorządu terytorialnego w stanowieniu aktów prawa miejscowego nie można uznawać za w pełni dyskrecjonalne, i istnieją sytuacje, w których na organie ciąży nakaz podjęcia działań prawodawczych. Obowiązujące regulacje nie przewidują jednak mechanizmów umożliwiających skuteczne dochodzenie przez jednostki realizacji tego obowiązku. Przede wszystkim brakuje środków prawnych, umożliwiających wyegzekwowanie nakazu podjęcia działań prawodawczych. Istniejący model skargi na bezczynność organu samorządu terytorialnego nie znajduje zastosowania w sytuacji zaniechań prawodawczych, a uzyskany w toku postępowania wyrok sądu administracyjnego nie eliminuje stanu bezczynności.
Samorząd Terytorialny nr 5/2008, Zamówienia publiczne a "podmiot wewnętrzny", Wojciech Hartung
Prowadzenie gospodarki komunalnej powinno być oparte na zachowaniu równowagi między zasadami konkurencji a innymi wartościami, w tym niezależnością jednostek samorządu terytorialnego. Analiza orzecznictwa sądów polskich oraz Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości pokazuje, że powierzanie zadań własnych JST spółkom komunalnym nie zawsze musi być poprzedzone procedurą przetargową.
Instytucja "podmiotu wewnętrznego", mimo że nieuregulowana wprost, istnieje w prawie polskim i jest wykorzystywana w praktyce. Wprowadzenie przejrzystych przepisów uwzględniających rozwiązania krajowe i wspólnotowe, w tym zwłaszcza z zakresu zamówień publicznych oraz pomocy publicznej, przyczyni się do uporządkowania istniejącego status quo.
Finanse Komunalne nr 5/2008, Udzielenie bonifikaty w trybie ustawy o przekształceniu użytkowania wieczystego, Mirosław Gdesz
Obowiązująca od 1 stycznia 2008 r. nowelizacja ustawy z 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości wprowadza istotne zmiany w zasadach udzielania bonifikat od opłat z tytułu tego przekształcenia, które w praktyce ułatwiają użytkownikom wieczystym otrzymanie dużych upustów. W uzasadnieniu do rządowego projektu nowelizacji zawarto stwierdzenie, że "Uzyskanie prawa własności będzie (...) stanowiło istotną zachętę do inwestowania w nieruchomości, co niewątpliwie przyczyni się do szybszego rozwoju budownictwa mieszkaniowego". Czytając znowelizowaną ustawę, trudno zrozumieć tę argumentację, ponieważ nie wiadomo, jak przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości zabudowanych budynkami mieszkaniowymi przyczyni się do szybszego rozwoju budownictwa mieszkaniowego.
Nowelizacja zmienia jednak w sposób fundamentalny instytucję bonifikat od opłat z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego. Zasadą jest wprowadzenie obligatoryjnych - określonych w ustawie - i bardzo wysokich bonifikat od opłaty z tytułu przekształcenia. Obligatoryjne bonifikaty w odniesieniu do nieruchomości jednostek samorządu terytorialnego, pozbawiają je jednak majątku bez słusznego odszkodowania, co budzi poważne wątpliwości zgodności ustawy przekształceniowej z Konstytucją RP, zwłaszcza jej art. 4 ust. 8.
WYJAŚNIENIA PRAKTYCZNE
Przegląd Podatkowy nr 5/2008, Podatki dochodowe. Skutki podatkowe konkursu ogłaszanego za pośrednictwem magazynu firmowego podatnika, Mariusz Pogoński
Nasza firma zamierza zorganizować w firmowym periodyku konkurs dla pracowników. Czy nagrody w takich konkursach będą korzystały ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych do kwoty 760 zł?
Aby odpowiedzieć na powyższe pytanie, należy przeanalizować dwa zagadnienia. Po pierwsze, czy możliwość skorzystania ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 68 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: u.p.d.o.f.) uzależnione jest od uznania, iż nagrody dla pracowników co do zasady stanowią ich przychód z tzw. innych źródeł, czy też możliwość skorzystania ze zwolnienia istnieje również wówczas gdy uznamy je za przychód ze stosunku pracy? Poza tym, należy odpowiedzieć na pytanie, czy magazyn firmy wydawany dla ograniczonego kręgu odbiorców mieści się w użytym w powyższym przepisie zwrocie "środek masowego przekazu"? Z art. 30 ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.f. wynika, iż zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób fizycznych w wysokości 10%, opodatkowane są wygrane w konkursach, grach i zakładach wzajemnych lub nagrody związane ze sprzedażą premiową, z zastrzeżeniem m.in. art. 21 ust. 1 pkt 68 tej ustawy. Taka treść przepisu wprowadzającego opodatkowanie według innej reguły niż skala podatkowa, mogłaby sugerować, iż zwolnienie z art. 21 ust. 1 pkt 68 ustawy, do którego odwołuje się wspomniany art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy może mieć zastosowanie wyłącznie wówczas, gdy uznamy wygraną w konkursie za przychód z tzw. innych źródeł. Oznaczałoby to, iż nie jest możliwe zastosowanie powyższego zwolnienia, w sytuacji zakwalifikowania wygranej z danego konkursu do innego źródła przychodów, np. ze stosunku pracy.
Nagrody w konkursach organizowanych przez pracodawców dla pracowników mogą w zależności od okoliczności konkursu zostać zakwalifikowane albo jako przychód z tzw. innego źródła (gdy konkurs nie jest związany ze stosunkiem pracy) albo jako przychód ze stosunku pracy. Możliwość zakwalifikowania nagrody uzyskanej przez pracownika do przychodu z tego ostatniego źródła możliwa jest dzięki temu, iż przepis art. 12 ust. 1 u.p.d.o.f. określający definicję przychodów ze stosunku pracy, posługuje się takimi zwrotami jak "wszelkiego rodzaju wypłaty" oraz "wszelkie inne kwoty". Nie oznacza to jednak, że wszystkie nagrody uzyskiwane przez pracownika od swego pracodawcy automatycznie stanowią przychód ze stosunku pracy. Istotą przychodu ze stosunku pracy, nawet rozumianego w sposób szeroki jest przecież powiązanie z wykonywanymi przez pracownika na rzecz swego pracodawcy obowiązkami służbowymi, musi być bowiem przychód "ze stosunku pracy". Jeśli nagroda nie ma nic wspólnego z tym stosunkiem, to nie może zostać uznana za przychód z tego źródła. Powiązanie wszelkich płatności na linii pracodawca - pracownik bez analizy co jest ich źródłem prowadziłoby do absurdów. Linia podziału powinna więc zostać wyznaczona na podstawie tego, czy istotą konkursu jest zintensyfikowanie działań pracowników na rzecz pracodawcy mieszczących się w obowiązkach służbowych (np. osiągnięcie określonego poziomu sprzedaży przez handlowców) czy też konkurs ma charakter czysto rozrywkowy (np. rozwiązanie krzyżówki, konkurs na najładniejszą fotografię z wakacji pracowników).
Niezależnie jednak od tego, czy daną nagrodę zakwalifikowalibyśmy do przychodu ze stosunku pracy, czy też do przychodu z tzw. innych źródeł, brak jest przesłanek, aby tyko w tym drugim przypadku mogłyby one korzystać ze zwolnienia z podatku. Takiego argumentu nie stanowi fakt, iż do art. 21 ust. 1 pkt 68 u.p.d.o.f. odwołuje się art. 30 ust. 1 pkt 2 tej ustawy określający opodatkowanie nagród 10% ryczałtem. Nawet, gdyby ten ostatni przepis nie zawierał odwołania do art. 21 ust. 1 pkt 6, 6a i 68 u.p.d.o.f., a opisywane zwolnienie nadal byłoby zapisane w ustawie to obowiązywałoby rozliczenie na ogólnych zasadach. Gdyby ustawodawca rzeczywiście zamierzał ograniczyć zwolnienie z podatku wyłącznie do nagród traktowanych jako przychód z tzw. innych źródeł, wyraźnie by to zastrzegł w przepisie, np. poprzez zapis w art. 21 ust. 1 pkt 68, iż zwalnia się nagrody i wygrane w konkursach, o których mowa w art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Zatem, rozróżnienie nagrody jako przychodu ze stosunku pracy lub z tzw. innych źródeł ma tylko takie znaczenie, że w razie gdyby jej wartość przekroczyła kwotę 760 zł, to nadwyżka ponad tą kwotę zostałaby albo doliczona do przychodów ze stosunku pracy pracownika i opodatkowana według skali podatkowej (w pierwszym przypadku), albo zostałaby opodatkowana 10% ryczałtem (w drugim przypadku). Wspomniany art. 21 ust. 1 pkt 68 u.p.d.o.f. wprowadza w istocie zwolnienia z podatku nagród uzyskanych w dwóch rodzajach konkursów: ogłaszanym (emitowanym) za pośrednictwem środków masowego przekazu (rozumianych jako prasa, radio, telewizja) - do wysokości 760 zł.;
- dotyczącego ściśle określonych zagadnień tematycznych (tj. nauki, kultury, sztuki, dziennikarstwa i sportu), niezależnie od tego w jaki sposób jest organizowany i ogłaszany - również do wysokości 760 zł.
- dotyczącego ściśle określonych zagadnień tematycznych (tj. nauki, kultury, sztuki, dziennikarstwa i sportu), niezależnie od tego w jaki sposób jest organizowany i ogłaszany - również do wysokości 760 zł.
Jak wynika z pytania, konkurs ma być ogłoszony za pośrednictwem magazynu firmowego wydawanego przez pracodawcę dla pracowników. Aby nagrody otrzymane przez pracowników w takim konkursie mogły korzystać ze zwolnienia, musi zostać spełniony - oprócz oczywiście limitu kwotowego nagrody - jeden z poniższych warunków:
- firmowy magazyn musi zostać uznany za środek masowego przekazu, albo
- konkurs dotyczy jednej ze ściśle określonych dziedzin tematycznych, niezależnie od statusu magazynu firmowego.
- konkurs dotyczy jednej ze ściśle określonych dziedzin tematycznych, niezależnie od statusu magazynu firmowego.
Artykuł 21 ust. 1 pkt 68 u.p.d.o.f. zawężą pojęcie środków masowego przekazu wyłącznie do prasy, radia i telewizji, nie definiując jednak żadnego z tych pojęć. W takim wypadku należy odwołać się do definicji tych pojęć zawartych w innych przepisach. Z art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe wynika, iż prasa to "publikacje periodyczne, które nie tworzą zamkniętej, jednorodnej całości, ukazujące się nie rzadziej niż raz do roku, opatrzone stałym tytułem albo nazwą, numerem bieżącym i datą, a w szczególności: dzienniki i czasopisma, serwisy agencyjne, stałe przekazy teleksowe, biuletyny, programy radiowe i telewizyjne oraz kroniki filmowe; prasą są także wszelkie istniejące i powstające w wyniku postępu technicznego środki masowego przekazywania, w tym także rozgłośnie oraz tele- i radiowęzły zakładowe, upowszechniające publikacje periodyczne za pomocą druku, wizji, fonii lub innej techniki rozpowszechniania; prasa obejmuje również zespoły ludzi i poszczególne osoby zajmujące się działalnością dziennikarską". Niewątpliwie periodyk wydawany przez pracodawcę dla swoich pracowników spełnia powyższą definicję prasy, zwłaszcza, że wymienia ona wprost radiowęzły zakładowe, a więc środek przekazu skierowany - podobnie jak drukowany magazyn firmowy - z założenia do ograniczonego grona odbiorców (pracowników danego zakładu). Jednocześnie, zgodnie z art. 20 Prawa prasowego wynika, że wydawanie dziennika lub czasopisma (których definicje również zawiera ta ustawa) wymaga rejestracji w sądzie wojewódzkim. Nie wiadomo jednak, czy magazyn firmowy należy uznać za czasopismo, a więc rodzaj prasy, czy też za innego rodzaju periodyk mieszczący się w definicji prasy, ale nie będący czasopismem ani innego rodzaju periodykiem indywidualnie zdefiniowanym w Prawie prasowym. W razie uznania, iż jest to czasopismo ("druk periodyczny ukazujący się nie częściej niż raz w tygodniu, a nie rzadziej niż raz w roku") to i tak z żadnego przepisu ani Prawa prasowego ani też u.p.d.o.f. nie wynika, iż brak rejestracji w sądzie pozbawia dany periodyk przymiotu prasy, a konkretnie w tym przypadku - czasopisma. W razie zaś uznania, iż magazyn nie spełnia definicji czasopisma, to fakt posiadania lub nie rejestracji sądowej tym bardziej nie ma znaczenia, gdyż obowiązek rejestracji sądowej odnosi się wyłącznie do czasopism. Można więc wyciągnąć z tego wniosek, że niezależnie od tego czy magazyn firmowy został wpisany do rejestru sądowego czy też nie - jest prasą.
Pewne wątpliwości mogą nasuwać się w związku z faktem, iż art. 21 ust. 1 pkt 68 u.p.d.o.f. wymieniając m.in. prasę odnosi się do "środków masowego przekazu". Można by postawić więc tezę, że ze zwolnienia (z powyższego przepisu) mogą skorzystać wyłącznie takie konkursy, który są ogłaszane za pośrednictwem periodyków spełniających definicję prasy, a jednocześnie skierowane do nieograniczonego kręgu odbiorców. Jednakże ani z żadnego aktu prawnego, ani z definicji słownikowej nie wynika, jakoby słowo "masowy" miało oznaczać skierowany do nieograniczonego czy anonimowego kręgu odbiorców. Uniwersalny Słownik Języka Polskiego, pod red. S. Dubisza definiuje pojęcie masowy, jako "przeznaczony dla dużej liczby ludzi" (s.. 578, t. II). Natomiast Internetowy Słownik Języka Polskiego PWN definiując pojęcie środek masowego przekazu posługuje się jedynie skromnym opisem "prasa, radio i telewizja". Biorąc więc pod uwagę powyższe pojawia się szereg pytań, na które trudno jest znaleźć jednoznaczną odpowiedź, np. czy periodyk (prasa), w którym ogłaszany jest konkurs musi być skierowany do:
- nieograniczonego i anonimowego kręgu adresatów, na co mogłoby wskazywać słowo "masowego" w potocznym znaczeniu,
- czy też wystarczające jest skierowanie takiego periodyku do ograniczonej wprawdzie liczby odbiorców, ale znacznej liczebnie,
- czy też może liczba adresatów i ich rodzaj nie ma żadnego znaczenia?
- czy też wystarczające jest skierowanie takiego periodyku do ograniczonej wprawdzie liczby odbiorców, ale znacznej liczebnie,
- czy też może liczba adresatów i ich rodzaj nie ma żadnego znaczenia?
Wobec powyższej definicji słownikowej można byłoby ograniczyć zakres stosowania art. 21 ust. 1 pkt 68 u.p.d.o.f. do tych magazynów firmowych, które skierowane są do subiektywnie określonej "dużej liczby ludzi". Brak jest jednak argumentów, że każdy magazyn firmowy, z założenia skierowany wyłącznie dla pracowników podatnika nie jest środkiem masowego przekazu przez to, że nie każdy może zapoznać się z jego treścią.
Wydaje się, że możliwa jest również interpretacja, zgodnie z którą, skoro w art. 21 ust. 1 pkt 68 u.p.d.o.f. jak również w definicji słownikowej pojęcie środka masowego przekazu jest rozumiane identycznie, to przez prasę - obok radia i telewizji - należałoby rozumieć rodzaj środka masowego przekazu, jako szerszego zbioru pojęciowego. Wówczas nie potrzebna byłaby analiza poszczególnych słów, a przede wszystkim wyrażenia "masowy".
Jedną ze wskazówek w tej kwestii może być dostępne na stronach Ministerstwa Finansów pismo Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 1 lipca 2004 r. (FB 005A-569/ZL/04), w którym organ podatkowy stwierdził, że magazyn firmowy powinien zostać uznany za środek masowego przekazu i w konsekwencji nagrody w konkursach ogłaszanych za pośrednictwem takich magazynów powinny korzystać ze zwolnienia przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 68 u.p.d.o.f. Wprawdzie w piśmie powyższym mowa jest o magazynie wpisanym do sądowego rejestru tytułów prasowych oraz posiadającym numer ISSN, jednak z treści wypowiedzi organu podatkowego nie wynika wcale, że te warunki muszą zostać spełnione aby uznać dany periodyk za prasę a w konsekwencji za środek masowego przekazu. Również przepisy Prawa prasowego definiując pojęcie prasy, nie wprowadzają - jak zostało to już wyjaśnione - takiego warunku.
Podstawa prawna: powołane przepisy ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm.); powołane przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe (Dz. U. Nr 5 poz. 24 z późn. zm.).
Szukasz więcej informacji:
- Europejski Przegląd Sądowy (poszczególne numery)
- Glosa - Prawo Gospodarcze w Orzeczeniach i Komentarzach
- Przegląd Prawa Handlowego (poszczególne numery)
